Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego zapraszają na spotkanie wokół książki:

Floriana Stegera „Medycyna antyczna”

Data: 24.03.2026 godz. 17.00

Miejsce: Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, sala Libraria Collegium Maius, ul. Jagiellońska 15, Kraków

Obowiązują zapisy, liczba miejsc ograniczona.

Link do zapisów: https://forms.office.com/e/zScEPQvccZ?origin=lprLink

Pierwsze zapisy dotyczące medycyny można znaleźć na pochodzących z Mezopotamii glinianych tabliczkach z pismem klinowym oraz w egipskich papirusach. Zagadnienia związane z chorobami i ich leczeniem pojawiają się także w Starym Testamencie i Talmudzie, a całe bogactwo źródeł medycznych przynosi antyk grecko-rzymski. Poznanie wkładu starożytnych w rozwój medycyny i prześledzenie jej ewolucji w kolejnych epokach pomaga odpowiedzieć na fundamentalne pytania – czym właściwie jest medycyna, zdrowie i choroba, diagnoza i terapia.

Florian Steger, obficie czerpiąc z tekstów źródłowych, prowadzi nas przez historię medycyny od czasów starożytnej Mezopotamii aż po Bizancjum. Prezentuje przy tym szerokie spektrum zagadnień obejmujących zarówno historię idei, jak i życie codzienne: ówczesne praktyki medyczne, wykształcenie lekarzy, ich miejsca pracy, podejścia terapeutyczne, aspekt religijny, kobiety uzdrowicielki itd. Omawia rolę takich postaci jak Hipokrates, Asklepios, Celsus czy Galen, a historię medycyny przedstawia również z perspektywy pacjenta.

W rozmowie o publikacji wezmą udział:

• Florian Steger – autor,
• dr hab. Ryszard Gryglewski, kierownik Katedry i Zakładu Historii Medycyny Uniwersytetu Jagiellońskiego,
• dr hab. Andrzej Maciej Kaniowski, prof. UŁ, wieloletni kierownik Katedry Etyki w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Łódzkiego.

Spotkanie poprowadzi prof. em. Janusz Skalski, wieloletni dyrektor Instytutu Pediatrii UJ.

Spotkanie tłumaczone z języka niemieckiego.

Prof. Florian Steger, dyrektor Instytutu Historii, Teorii i Etyki Medycyny (Institut für Geschichte, Theorie und Ethik der Medizin) oraz przewodniczący Komisji Etyki na Uniwersytecie w Ulm. Od 2002 roku wykładał na wielu uczelniach wyższych, a jego wizyty badawcze obejmują m.in. takie kraje, jak: Polska, Węgry, Chiny, Izrael, Słowenia, Wielka Brytania i Austria. Jest wydawcą „Rocznika Literatury i Medycyny” („Jahrbuch Literatur und Medizin”) i autorem wielu prac naukowych. Głównymi obszarami zainteresowań naukowych prof. Stegera są: medycyna w czasach starożytnych i jej współczesna recepcja, medycyna i sztuka, upolitycznienie medycyny w dyktaturach oraz współczesne wyzwania etyczne w medycynie i praktyce klinicznej.

Prof. dr hab. Ryszard W. Gryglewski – historyk medycyny, kierownik Katedry i Zakładu Historii Medycyny Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum. Jest autorem trzech tomów monografii Historia medycyny w sześciu niepełnych odsłonach (WUJ).

Janusz Skalski, prof. em. – urodzony w 1951 r. w Krakowie. Specjalista chirurgii dziecięcej i kardiochirurgii. Brał czynny udział w tworzeniu od podstaw kardiochirurgii dziecięcej w Krakowie, Katowicach i Zabrzu. Pierwszy w Polsce zastosował ECMO ze wspomaganiem krążenia u dziecka oraz wspomaganie krążenia u dziecka za pomocą sztucznej komory serca. Jego dorobek naukowy obejmuje niemal tysiąc prac, rozdziałów książek, monografii i podręczników (jako redaktor) oraz innych tekstów (jako współautor). Należy do licznych zagranicznych i krajowych stowarzyszeń naukowych.

Andrzej Maciej Kaniowski, dr hab., prof. UŁ, w latach 2000-2025 Kierownik Katedry Etyki w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Łódzkiego. Obszar zainteresowań naukowych: teoria krytyczna, etyka, filozofia praktyczna Kanta, filozofia społeczna, bioetyka i etyka w medycynie. Stypendysta Fundacji A. v. Humboldta. Publikacje, m.in.: Filozofia a polityka w krytycznej teorii społecznej J. Habermasa (Warszawa 1989); Supererogacja (Warszawa 1999); współautor: Leben mit Lärm? (Berlin-New York 2006) Tłumaczenia: m.in. J. Habermas, Teoria działania komunikacyjnego, t. 1, t. 2, Warszawa PWN, 1999, 2002; J. Habermas, Rzecz o kondycji i konstytucji Europy (2014).

O książce:

Florian Steger „Medycyna antyczna”

Z wyzwaniami etycznymi, wobec których staje współczesna medycyna, należy mierzyć się, mając na uwadze historyczne kształtowanie się norm oraz będąc świadomym faktu ich osadzenia w określonym kontekście. Początków należy zatem szukać w starożytności, a w wypadku wchodzących w grę odpowiedzi należy być uwrażliwionym na kontekst.

W niniejszym zbiorze źródeł zebrano świadectwa ukazujące historię idei, jak też dzieje życia codziennego. Z jednej strony przypomniane zostają w ten sposób doniosłe tradycje i kierunki ich rozwoju, z drugiej zaś strony możliwe staje się też ukazanie praktyk, jakie miały miejsce w warunkach życia codziennego. W celu wyrazistego pokazania szerokiego zakresu historycznych powiązań i zależności, przedstawiony w porządku chronologicznym materiał obejmuje szerokie spektrum czasowe, od wczesnych wysokorozwiniętych cywilizacji po Bizancjum.

W każdym rozdziale znajduje się tekst wprowadzający w epokę lub w temat. W każdym przypadku podane są odniesienia do podstawowych tekstów źródłowych. Źródła są drukowane w języku oryginału i w polskim tłumaczeniu. Dodano kilka ilustracji, aby podkreślić znaczenie kultury materialnej w wypadku zajmowania się starożytnością